قطعی برق در سال‌های اخیر به یکی از چالش‌‌‌های اساسی صنعت ایران تبدیل شده است. این مشکل که در ناترازی تولید و مصرف برق ریشه دارد، پیامدهای گسترده‌‌‌ای برای بخش صنعت کشور به همراه داشته است. کارشناسان اقتصادی معتقدند که تداوم این روند می‌‌‌تواند آسیب‌‌‌های جدی به رشد اقتصادی و توان رقابتی صنایع وارد کند.

در بخش فولاد و صنایع معدنی، خسارات وارده به شرکت‌ها حدود ۱۲‌هزار‌ میلیارد‌تومان برآورد شده‌است که این خسارات فراتر از کاهش تولید بوده و شامل آسیب به تجهیزات، هزینه‌های نیروی کار بیکار و از دست‌دادن مشتریان خارجی می‌شود. کارشناسان معتقدند که این بحران نتیجه سال‌ها بی‌‌‌‌‌توجهی به هشدارها و عدم‌سرمایه‌گذاری کافی در زیرساخت‌های انرژی است و باید هرچه سریع‌تر مورد‌توجه قرار بگیرد.

گزارش اخیر مرکز پژوهش‌های مجلس از کاهش قابل توجه تولید در شرکت‌های معدنی بورسی خبر داده است؛ این کاهش که ۱۸.۴ درصد نسبت به سال گذشته و ۱۷.۸ درصد نسبت به ماه قبل است، زنگ خطری را برای اقتصاد کشور به ویژه در بخش معدن به صدا در آورده است. بر اساس این گزارش، افول شرکت‌های معدنی بورسی صرفا در کاهش تولید نبوده و فروش این شرکت‌ها نیز با کاهش چشم‌گیری مواجه شده است.

«بهرام شکوری» ۴ عامل یادشده، شامل: ناترازی برق، قیمت‌گذاری دستوری، پیش‌بینی‌ناپذیر بودن نرخ خوراک صنایع و وجود فاصله بین نرخ ارز در بازار آزاد با سامانه نیما، در سال‌های اخیر، به ضرر و زیان سنگین تولیدکنندگان منجر شده و موجبات کاهش تمایل سرمایه‌گذاران را به حضور در بورس و سرمایه‌گذاری در بازار سهام فراهم آورده است.

ناترازی برق در کشور یک واقعیت است و انتظار نداریم در طول چند هفته یا چند ماه شرایط به حالت ایده آل بازگردد. اما ناترازی برق خود یک پیش زمینه در ناترازی گاز دارد؛ شاید در روز‌های گرم سال دیده نشود ولی در روز‌های سرد سال با قطعی مستمر گاز واحد‌های بزرگ صنعتی، این این ناترازی امکان گسترش پیدا می‌کند.

امسال چندمین تابستان متوالی است که شاهد کمبود و ناترازی برق هستیم و بخش‌های مختلف صنعت و بخش معدن و صنایع معدنی نیز باید بهای این ناترازی‌های هزاران میلیاردی را بپردازند.

به‌ گفته فعالان این صنعت، کمبود و قطع برق نه‌تنها تولید و عرضه محصولات را مختل می‌کند، بلکه به افزایش قیمت‌ها و کاهش رقابت‌پذیری صنایع ایرانی در بازار‌های داخلی و خارجی منجر می‌شود، همچنین تعهدات فولادسازان در بازار‌های داخلی و بین‌المللی مختل شده و اعتبار ایران در صنعت جهانی فولاد را تضعیف خواهد کرد. در این گزارش به بررسی تاثیر ناترازی برق بر تولید و صادرات فولاد پرداخته شده است.

مدیرعامل فولاد غدیر نی ریز با انتقاد از وضع عوارض بر صادرات محصولات فولادی از جمله آهن اسفنجی گفت: زمانی در کشور توازن عرضه و تقاضا نیست بازار این محصول باید به نحوی مدیریت شود؛ اما ایجاد مقرراتی که فاقد نگاه کارشناسی است سبب ایجاد مشکلات جدید می شود. در حال حاضر، وضع عوارض صادراتی به صِرف انتشار بخشنامه توسط یک شخص، رویه ای ناصواب است؛ آن هم در شرایطی که امکان تغییر در آن نباشد و مانند وحی منزل با آن برخورد شود.

این میزان درآمد ارزی غیر نفتی حدوداً ۴۳% از نیاز ارزش کشور را پوشش می‌دهد و به گواه کارشناسان، این صنعت می‌تواند در سال پیش رو قابلیت افزایش تا ۱۰ میلیارد دلار داشته باشد. در نتیجه از این حیث می‌توان گفت صنعت فولاد فراتر از یک صنعت پایه، یک صنعت راهبردی در پایداری اقتصاد است.

سعید اکبریان، رئیس هیات مدیره شرکت دانش‌بنیان مستقر در پارک علم و فناوری دانشگاه تهران گفت: امروزه مصرف بی رویه انرژی در کشور به بحران فزاینده تبدیل شده است و این در شرایطی است که سرمایه‌گذاری در تولید برق هزینه بسیار زیادی دارد و از سوی دیگر استفاده بیش از اندازه از سوخت‌های فسیلی می‌تواند دردسرهایی مثل آلودگی هوا را نیز ایجاد کند.

غلامرضا سلیمی، معاون بهره‌برداری فولاد مبارکه، در مصاحبه با خبرنگار فولاد، ضمن اعلام این خبر و با اشاره به اینکه ادامه محدودیت‌های برق به معنای فرمان ایست به جهش تولید است گفت: چندین سال است مقام معظم رهبری بر تولید و جهش آن تأکید می‌نمایند و هر سال را به این نام مزین می‌سازند، اما متأسفانه شاهدیم که محدودیت‌های موجود در حوزه انرژی، خاصه ناترازی برق در تابستان و عدم تأمین گاز در زمستان، مانع از تحقق این راهبرد اساسی می‌شود.

آقای سبحانی در نشست خبری انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران، با برشمردن مطالبات فولادی‌ها از دولت چهاردهم گفت: اصلاح نرخ ارز صادرات فولاد اقدامی است که دولت چهاردهم می‌تواند در همان هفته‌های اول تشکیل دولت آنرا محقق سازد.