به گزارش تجارت، معدن و فولاد: بازار ارز در ایران به شدت نسبت به ریسکهای ژئوپلیتیکی حساس است. اگر مذاکرات به بنبست برسد و کشور وارد فاز تنش نظامی شود، دامنه و مدت جنگ تعیینکننده شدت واکنش بازار خواهد بود. هرچه گستره درگیری وسیعتر و طولانیتر باشد، انتظارات تورمی سریعتر فعال میشود و بازار میتواند افزایشهای متفاوت و حتی پرشتابتری را تجربه کند. در چنین فضایی، دلار معمولاً اولین دارایی است که جهش میکند و طلا در بازار داخلی نیز به تبع آن صعود خواهد کرد.اما سناریوی دوم، حرکت به سمت یک توافق موقت با هدف دوری از جنگ است. در این حالت میتوان انتظار داشت دلار در کوتاهمدت وارد فاز اصلاحی شود. این اصلاح، بیشتر حاصل کاهش ریسک سیاسی است تا تغییر بنیادهای اقتصادی. بنابراین اگر توافق صرفاً کارکرد تعویق بحران داشته باشد و اصلاح ساختاری در اقتصاد ایجاد نشود، احتمال بازگشت روند افزایشی در ماههای بعد همچنان بالاست. در این چارچوب، حتی رسیدن مجدد به سقفهای تاریخی گذشته نیز دور از ذهن نخواهد بود.
اصلاح کوتاهمدت در برابر بنیانهای تورمی بلندمدت
کاهش موقت قیمت در صورت توافق سیاسی، به معنی تغییر روند بلندمدت نیست. بنیانهای تورمی و پولی در اقتصاد ایران عامل اصلی فشار بر نرخ ارز هستند. اگر این متغیرهای بنیادین بدون تغییر بمانند، بازار پس از یک دوره آرامش مقطعی دوباره به مسیر افزایشی بازمیگردد. به بیان دیگر، اثر کاهش ریسک جنگ میتواند کوتاهمدت باشد، اما موتور تورمی در بلندمدت تعیینکننده جهت قیمتها خواهد بود.
در چنین شرایطی باید میان نوسان مقطعی و روند ساختاری تفکیک قائل شد. بازار ممکن است در مقاطعی کاهش داشته باشد، اما این کاهش الزاماً به معنای آغاز یک روند نزولی پایدار نیست.در فضای مبهم سیاسی، تصمیمگیری احساسی میتواند پرهزینه باشد. اگر فردی در قیمتهای پایینتر دلار یا طلا خرید کرده و این دارایی را به عنوان ذخیره امن نگهداری میکند و در حال حاضر نیاز فوری به نقدینگی ندارد، فاصلهگرفتن از هیجان بازار منطقیتر است.
اینکه «اگر قیمت بریزد الان بفروشم» همانقدر محتمل است که «اگر تنش بالا بگیرد و قیمت جهش کند، از بازار جا بمانم». بنابراین برای داراییهایی که کارکرد ذخیره و پوشش ریسک دارند، ورود و خروج عجولانه در شرایط عدم قطعیت سیاسی توصیهپذیر نیست.بازاری که جهت سیاسی آن هنوز مشخص نیست، محل مناسبی برای معاملات کوتاهمدت هیجانی نیست؛ بهویژه زمانی که سناریوهای پیشرو دامنه قیمتی بسیار متفاوتی دارند.
دلار پیشران طلا در بازار داخلی
نکته مهم دیگر، تغییر وزن عوامل اثرگذار بر بازار طلا در ایران است. در شرایط فعلی، قیمت طلا در بازار داخلی بیش از آنکه تابع قیمت جهانی اونس باشد، تحت تأثیر نرخ دلار در داخل قرار دارد. با توجه به اینکه اونس طلا به سطوح بسیار بالای خود رسیده و در کوتاهمدت احتمال عبور از این سقفها پایین ارزیابی میشود، موتور اصلی حرکت طلا در ایران، نرخ ارز خواهد بود.به بیان سادهتر، اگر دلار حرکت کند، طلا نیز به دنبال آن حرکت خواهد کرد؛ حتی اگر قیمت جهانی طلا درجا بزند. بنابراین برای سرمایهگذارانی که قصد ورود با منابع جدید را دارند، تمرکز بر دلار میتواند منطقیتر باشد؛ بهویژه آنکه در شرایط بحران یا احتمال جنگ، نقدشوندگی دلار معمولاً بالاتر است.در این فضا، اصرار بر خرید طلا در هر قیمتی ضرورتی ندارد. زمانی که پیشران اصلی بازار طلا دلار است، دارایی پایه میتواند گزینهای مستقیمتر و نقدشوندهتر باشد.
