به گزارش تجارت، معدن و فولاد: در سالهای اخیر، داراییهای جایگزین بهویژه بیتکوین، با وعده ایفای نقش پناهگاه امن در برابر تورم و تضعیف پولهای رسمی مورد توجه قرار گرفتند. اما رفتار قیمتی ماههای اخیر نشان میدهد که این روایت، دستکم در عمل، با چالش جدی مواجه شده است. همزمان با افزایش احتمال تغییر در جهتگیری سیاست پولی آمریکا، بازارها واکنش تندی نشان دادند؛ واکنشی که بیش از همه شکنندگی داراییهای پرریسک را آشکار کرد.
افت شدید قیمت طلا در مقطعی کوتاه و سقوط همزمان بیتکوین، در نگاه اول میتوانست نشانهای از همحرکتی این دو دارایی تلقی شود؛ هر دو تحت تأثیر شرایط نقدینگی جهانی هستند. اما این همزمانی، خیلی زود جای خود را به یک واگرایی معنادار داد؛ واگرایی که نشان داد طلا و بیتکوین اگرچه هر دو از نقدینگی تغذیه میکنند، اما به یک اندازه از آن تأثیر نمیپذیرند.
نقش سیاست پولی در شکلدهی مسیر داراییها
روندها نشان میدهد که سیاست پولی آمریکا، اثرگذاری بسیار پررنگتری بر بازار رمزارزها دارد. انتظارات درباره انقباض ترازنامه بانک مرکزی و افزایش هزینه تأمین مالی، فشار مستقیمی بر بیتکوین وارد کرده است. در مقابل، طلا اگرچه از این فضا بیتأثیر نیست، اما محرکهای دیگری نیز مسیر آن را تعیین میکنند؛ محرکهایی که ریشه در جغرافیای دیگری از نقدینگی دارند.
در نقطه مقابل ایالات متحده، سیاست پولی چین قرار دارد؛ جایی که تزریق نقدینگی همچنان با شدت ادامه دارد. رشد بالای حجم پول و افت نرخهای سود بانکی، رفتار پساندازکنندگان را تغییر داده و آنها را به جستوجوی ابزارهایی برای حفظ ارزش داراییهایشان سوق داده است. این تفاوت بنیادین، یکی از دلایل اصلی عملکرد بهتر طلا نسبت به بیتکوین در ماههای اخیر بوده است.
در اقتصاد چین، روایت حفظ ارزش دارایی در برابر کاهش قدرت خرید شکل خاصی به خود گرفته است. محدودیتهای دسترسی به رمزارزها باعث شده خانوارها به ابزارهای سنتیتری مانند طلا روی بیاورند. کاهش مداوم نرخ سود سپردهها، که از اوایل دهه جاری میلادی شدت گرفته، عملاً انگیزه نگهداری پول در بانکها را تضعیف کرده است.
در چنین شرایطی، خرید طلا حتی بدون بازدهی دورهای، به گزینهای قابل دفاع تبدیل شده است. طلا در این فضا نهتنها یک دارایی سرمایهای، بلکه سپری در برابر فرسایش پساندازها محسوب میشود. این روند، تقاضای پایدار و ساختاری برای طلا ایجاد کرده؛ تقاضایی که کمتر تحت تأثیر نوسانات کوتاهمدت بازارهای جهانی قرار میگیرد.
با نگاهی به تحولات پیشرو، احتمال تشدید این واگرایی بیشتر میشود. در حالی که سیاستگذاران چینی بهدنبال تحریک اقتصادی و تسهیل پولی هستند، نشانهها از احتمال سختگیرانهتر شدن سیاست پولی در آمریکا حکایت دارد. چنین ترکیبی، جریانهای نقدینگی را بهگونهای نامتوازن توزیع میکند و پیامد آن، تقویت داراییهایی است که از سمت اقتصاد چین تغذیه میشوند.
در این چارچوب، افتهای مقطعی قیمت طلا بیشتر بهعنوان اصلاحهای مقطعی تلقی میشوند تا آغاز یک روند نزولی ساختاری. در مقابل، بیتکوین که بهشدت به شرایط مالی آمریکا و جریان سرمایههای پرریسک وابسته است، در معرض فشارهای عمیقتری قرار دارد.
افسانه طلای دیجیتال
یکی از نقاط کانونی این تحولات، بازنگری در مفهوم «طلای دیجیتال» است. اگر قرار باشد یک دارایی نقش ذخیره ارزش جهانی را ایفا کند، باید از نظر رفتاری نیز مشابه طلا عمل کند. اما شواهد نشان میدهد بیتکوین در بزنگاههای کلان، بیشتر شبیه داراییهای پرنوسان مالی رفتار میکند تا یک پناهگاه امن. در مقاطعی که سرمایهگذاران بهدنبال فاصله گرفتن از دلار و بدهیهای دولتی بودند، انتظار میرفت بیتکوین جایگزینی طبیعی باشد. با این حال، عملکرد ضعیف آن در برابر طلا نشان داد که این جایگزینی، دستکم در شرایط فعلی، تحقق نیافته است. بازارها هنوز به داراییای اعتماد میکنند که ریشهای عمیق در نظام پولی و ذخایر رسمی دارد.
تناقض جالب اینجاست که بسیاری از طرفداران داراییهای غیرسنتی، از نظام مالی موجود و سیاستهای انبساطی انتقاد میکنند، اما در عمل همچنان ناچارند مسیر نقدینگی سنتی را دنبال کنند. پول جدید، هرجا که خلق شود، اثرگذاری آن نیز از همان نقطه آغاز میشود. در وضعیت کنونی، این نقطه بیش از هر جای دیگر در شرق آسیاست.
همزمان، انباشت طلا توسط بانکهای مرکزی و افزایش وزن آن در ذخایر رسمی، پیام روشنی به بازارها میدهد: طلا هنوز معتبرترین رقیب دلار در نقش دارایی ذخیره است. این پیام، جایگاه طلا را تقویت و فاصله آن را با داراییهایی مانند بیتکوین بیشتر میکند.
پیش بینی قیمت طلا و بیت کوین
با نزدیک شدن به سال جدید میلادی، فشار بر پساندازکنندگان چینی افزایش خواهد یافت؛ سررسید گسترده محصولات مالی با بازده بالا و ادامه کاهش نرخهای سود، حجم قابل توجهی از نقدینگی سرگردان ایجاد میکند. اگر حتی بخشی از این منابع به بازار طلا هدایت شود، بنیان تقاضا برای این فلز گرانبها مستحکمتر خواهد شد.
در چنین فضایی، افتهای اخیر طلا را میتوان فرصتی برای تثبیت دانست، نه نشانهای از ضعف بلندمدت. در مقابل، بیتکوین با چالش جدیتری مواجه است؛ چالشی که ناشی از وابستگی شدید آن به شرایط مالی انقباضی و کاهش اشتهای ریسک در بازارهای جهانی است. بهنظر میرسد دورهای سخت برای این دارایی آغاز شده؛ دورهای که روایتهای خوشبینانه را به آزمون واقعیت میکشد.