به گزارش تجارت، معدن و فولاد: بر اساس گزارش شرکت مدیریت دارایی “Sprott”، تولید مس معدنی جهان ممکن است امسال برای نخستینبار طی نزدیک به یک دهه کاهش یابد؛ این در حالی است که قیمت مس به سطوح رکوردی رسیده است. اختلالات تولید، افت عیار سنگ معدن و ضعف تولید در شیلی نشان میدهد واکنش شرکتهای معدنی به افزایش قیمتها تا چه اندازه زمانبر است.
بر اساس گزارش جدید Sprott، تولید مس معدنی در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱/۱ درصد کاهش یافته است. همچنین اختلال در فعالیت معدن گراسبرگ متعلق به شرکت “Freeport-McMoRan” در اندونزی و مجتمع Kamoa-Kakula متعلق به شرکت “Ivanhoe Mines” در جمهوری دموکراتیک کنگو، مجموعا حدود ۶۰۰ هزار تن از تولید مورد انتظار سال ۲۰۲۶ را حذف کرده است. این میزان معادل حدود ۲/۵ درصد از عرضه سالانه مس معدنی جهان است.
جیکوب وایت، مدیر بخش مدیریت محصولات ETF در Sprott Asset Management، در این گزارش نوشت: «افزایش قیمتها اقتصاد پروژهها را بهبود میدهد، اما نمیتواند تمام مراحل توسعه را کوتاه کند یا بهسرعت جایگزین پروژههای اکتشافی شود.»
به گفته وی، پروژههای مس بهطور متوسط حدود ۱۷/۵ سال زمان نیاز دارند تا از مرحله اکتشاف به تولید برسند.
این محدودیت عرضه همزمان با افزایش تقاضا از سوی شبکههای برق، مراکز داده مرتبط با هوشمصنوعی و صنایع دفاعی رخ داده است. در همین حال، سیاست تعرفهای آمریکا باعث شده حجم قابلتوجهی از مس تصفیهشده به انبارهای این کشور منتقل شود.
بر اساس دادههای Sprott، قیمت مس طی ۱۲ ماه منتهی به اوت حدود ۴۷ درصد افزایش یافته است. این شرکت مستقر در تورنتو حدود ۷۷ میلیارد دلار کانادا معادل ۵۵ میلیارد دلار آمریکا دارایی تحت مدیریت دارد.
شیلی؛ عامل اصلی ضعف عرضه
شیلی که سال گذشته حدود ۲۳ درصد از تولید مس معدنی جهان را به خود اختصاص داد، همچنان بزرگترین نقطه ضعف سمت عرضه محسوب میشود.
Sprott اعلام کرد تولید مس شیلی در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۶/۶ درصد کاهش یافت و در ژوئیه نیز با افت سالانه ۹/۴ درصدی مواجه شد.
کمیسیون دولتی مس شیلی، Cochilco، در ماه اوت پیشبینی تولید مس این کشور در سال ۲۰۲۶ را به ۵/۲۷ میلیون تن کاهش داد؛ رقمی که ۲/۶ درصد کمتر از تولید سال گذشته است. این کاهش پیشبینی به عواملی از جمله تولید بسیار پایین شرکتهای Codelco، Escondida و Spence در نیمه نخست سال نسبت داده شده است.
شرکت دولتی Codelco نیز در اوت هدف تولید خود برای سال ۲۰۲۶ را کنار گذاشت. این تصمیم پس از مجموعهای از مشکلات، از جمله یک حادثه مرگبار در معدن El Teniente، اتخاذ شد. توسعه بخش Andes Norte این معدن ممکن است تا دو سال متوقف بماند.
این اختلال نگرانیها درباره چشمانداز عرضه جهانی مس را افزایش داده است.
فشار عرضه به تولیدکنندگان بخش خصوصی نیز گسترش یافته است. بر اساس گزارش Sprott، شرکتهای “Antofagasta” و “Lundin Mining” در اوت پیشبینی تولید خود برای سال ۲۰۲۶ را کاهش دادند و در مجموع ۳۵ تا ۵۵ هزار تن از تولید مورد انتظار حذف شد.
Lundin پس از آنکه دومین طوفان شدید زمستانی فعالیتهای این شرکت در شیلی را مختل کرد، پیشبینی تولید خود را کاهش داد.
حتی معدن Escondida متعلق به BHP، بزرگترین معدن مس جهان، نیز نمونهای از مشکل کاهش عیار سنگ معدن است. با وجود ثبت رکورد در میزان استخراج و ظرفیت فرآوری در سال مالی ۲۰۲۶، BHP انتظار دارد تولید Escondida در سال مالی ۲۰۲۷ به ۱ تا ۱/۱ میلیون تن کاهش یابد؛ در حالی که تولید این معدن در سال مالی ۲۰۲۶ به ۱/۲۶ میلیون تن رسیده بود. علت اصلی این کاهش، افت عیار سنگ معدن عنوان شده است
شرکت “Sprott” اشاره میکند که قیمت مس بین سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۵ تقریبا هفت برابر شده، اما تولید مس معدنی شیلی تنها ۱۵ درصد افزایش یافته است؛ موضوعی که دشواری تبدیل قیمتهای بالاتر به افزایش سریع تولید را نشان میدهد.
فشار ناشی از تعرفهها
محدودیت عرضه در معادن لزوما به این معنا نیست که بازار مس تصفیهشده در حال حاضر با کسری مواجه است.
دادههای گروه بینالمللی مطالعات مس (ICSG) نشان میدهد تولید مس تصفیهشده در نیمه نخست سال ۲۰۲۶، ۲/۴ درصد افزایش یافته، در حالی که مصرف ظاهری ۲/۳ درصد رشد کرده است. در نتیجه، بازار در برآورد اولیه با ۱۳۱ هزار تن مازاد مواجه بوده است. با تعدیل تغییرات موجودی مس در انبارهای گمرکی چین، این مازاد به حدود ۹۸ هزار تن میرسد.
با این حال، محل نگهداری این مس اهمیت فزایندهای پیدا کرده است.
بر اساس گزارش Sprott، واردات کاتد مس آمریکا در ژوئیه به رکورد ۲۲۳ هزار تن رسید؛ در حالی که محدوده معمول واردات در ژوئیه طی سالهای پیش از ۲۰۲۴ بین ۳۷ تا ۸۰ هزار تن بود.
به گفته Sprott، معاملهگران در واکنش به احتمال اعمال تعرفه، فلز بیشتری را پیش از اجرای احتمالی این تعرفهها وارد آمریکا کردند.
موجودی مس در بورس کالای شیکاگو (COMEX) از فوریه ۲۰۲۵ تا اوت ۲۰۲۶ حدود ۷۱۲ درصد افزایش یافت، در حالی که موجودی انبارهای لندن و شانگهای کاهش پیدا کرد.
انتظارها درباره اعمال تعرفه ۵۰ درصدی از سوی دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا، بر مس تصفیهشده پیشتر باعث شده بود قیمت مس در COMEX بیش از ۳۰ درصد بالاتر از قیمت لندن معامله شود.
با این حال، مس تصفیهشده در نهایت از تعرفههای اعلامشده در سال گذشته مستثنی شد. وزارت بازرگانی آمریکا نیز پیشنهاد اعمال تعرفه ۱۵ درصدی از ژانویه ۲۰۲۷ و ۳۰ درصدی از سال ۲۰۲۸ را ارائه کرده است؛ هرچند اجرای این تعرفهها منوط به تصمیم رییسجمهور است.
شرکت Sprott میگوید این ابهام همچنان موجب شده بخشی از فلز در آمریکا باقی بماند و در نتیجه، میزان مس قابلدسترس در سایر بازارها کاهش یابد.
رشد سهام شرکتهای معدنی
محدودیت عرضه مس معدنی، رشد قیمت سهام شرکتهای تولیدکننده مس را نیز تقویت کرده است.
قیمت نقدی مس در بورس فلزات لندن (LME) در ماه اوت ۴/۴ درصد و در هشت ماه نخست سال ۱۶ درصد افزایش یافت.
در همین مدت، شاخص Nasdaq Sprott Copper Miners در اوت ۱۷ درصد و از ابتدای سال ۳۱ درصد رشد کرد. شرکتهای معدنی کوچکتر مس نیز در اوت با رشد ۲۱ درصدی مواجه شدند.
در ۱۲ ماه منتهی به اوت، قیمت نقدی مس ۴۷ درصد افزایش یافت، در حالی که شاخصهای Sprott برای شرکتهای بزرگ و کوچکتر تولیدکننده مس هر دو حدود ۹۲ درصد رشد کردند.
به گفته وایت، کمبود کنسانتره مس همچنین باعث شده هزینههای فرآوری و پالایش بهشدت به نفع شرکتهای معدنی تغییر کند.
او افزود با توجه به طولانی بودن چرخه توسعه معادن، قیمتهای بالای مس در مرحله نخست احتمالا بیشتر شرکتها را به سمت گسترش معادن موجود، مشارکت و ادغام و تملک سوق میدهد تا افزایش سریع عرضه از طریق راهاندازی معادن جدید.
بر اساس گزارش Sprott، تنها سه شرکت از ۱۰ تولیدکننده بزرگ مس جهان شرکتهایی بورسی هستند که تمرکز اصلی آنها بر مس است. در نتیجه، بخش قابلتوجهی از مواجهه سرمایهگذاران با بازار مس همچنان از طریق شرکتهای معدنی متنوع و چندفلزی صورت میگیرد.
منبع: گروه رسانهای پردازش
