ایران با در اختیار داشتن حدود ۷ درصد ذخایر معدنی جهان، هنوز سهمی کمتر از ظرفیت واقعی خود در اقتصاد ملی دارد. کمبود سرمایه‌گذاری، ضعف اکتشاف، فرسودگی ماشین‌آلات، بحران انرژی، خام‌فروشی و عقب‌ماندگی فناوری از مهم‌ترین موانع توسعه این بخش هستند

ادامه بسته‌ماندن تنگه هرمز برای سومین ماه متوالی، فشار تازه‌ای بر بازار جهانی انرژی و صنعت آلومینیوم اروپا وارد کرده است. افزایش هزینه برق و اختلال در عرضه خاورمیانه، تولید واحدهای ذوب اروپا را محدود کرده و پرمیوم‌های آلومینیوم را به سطوح بحران انرژی ۲۰۲۲ بازگردانده است؛ وضعیتی که در کنار ضعف تقاضا، چشم‌انداز بازار این فلز استراتژیک را در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ مبهم‌تر می‌کند.

عضو هیئت نمایندگان کمیسیون معدن اتاق ایران با اشاره به سهم ۸ درصدی ایران از ذخایر معدنی جهان، تأکید کرد که توسعه این بخش همچنان با چالش‌هایی مانند ضعف فضای کسب‌وکار، ناهماهنگی در سیاست‌گذاری، مشکلات تأمین مالی، بحران انرژی و ابهام در مقررات مواجه است.

رئیس هیئت عامل سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو) با هدف رفع دغدغه‌های نوردکاران فولادی، از راهبردهای جدید این سازمان برای مدیریت منابع ارزی و مقابله با ناترازی انرژی خبرداد.

در حالی که بحث‌هایی درباره انتقال صنایع بزرگ فولادی به مناطق جنوبی کشور مطرح شده است، هاشم اورعی، رئیس اتحادیه انجمن‌های انرژی ایران، معتقد است چنین رویکردی نه‌تنها راه‌حل بحران انرژی نیست، بلکه از نظر فنی و اقتصادی نیز چندان منطقی به نظر نمی‌رسد. به گفته او، چالش اصلی صنعت فولاد در ایران نه محل استقرار، بلکه ناترازی ساختاری در تأمین برق و گاز است؛ مسئله‌ای که با توجه به وابستگی بالای تولید برق کشور به گاز طبیعی، حتی در مناطق جنوبی نیز پابرجاست و انتقال صنایع لزوماً آن را حل نخواهد کرد.

یک مدرس و پژوهشگر مسائل اقتصادی گفت: صنعت فولاد به‌عنوان یکی از مهم‌ترین صنایع راهبردی کشور، نقشی اساسی در توسعه اقتصادی، اشتغال‌زایی، ارزآوری و تکمیل زنجیره صنایع مادر ایفا می‌کند؛ ایران نیز طی سال‌های اخیر با اتکا به منابع معدنی، ظرفیت‌های انسانی و سرمایه‌گذاری‌های گسترده، توانسته جایگاه خود را در میان تولیدکنندگان بزرگ فولاد جهان تثبیت کند.

گزارش‌های راهبردی واصله از نمایندگی‌های دیپلماتیک ایران نشان می‌دهد که بازار جهانی فلزات رنگین پس از حوادث اخیر در منطقه خلیج فارس، با یک چرخش تاریخی به سمت قاره آفریقا در حال تغییر مسیر است.

سید رسول خلیفه سلطانی، دبیر انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با انتقاد از جهش ۶۶ درصدی نرخ گاز، تأکید کرد افزایش بی‌سقف هزینه انرژی در کنار قیمت‌گذاری دستوری محصولات فولادی، توازن اقتصادی واحدهای تولیدی را بر هم زده و در صورت اصلاح نشدن سیاست‌های قیمتی، صنعت آهن اسفنجی و فولاد با خطر رکود و کاهش سرمایه‌گذاری مواجه خواهد شد.

به گفته امین ابراهیمی مدیرعامل گروه فولاد خوزستان، تداوم بحران انرژی، بی‌ثباتی مقررات صادراتی و سیاست‌های ارزی ناهماهنگ، مزیت راهبردی فولاد ایران را در معرض فرسایش جدی قرار داده و اصلاح فوری سیاست‌گذاری‌ها را به یک ضرورت ملی تبدیل کرده است.

فولاد خوزستان با پذیرش ناترازی انرژی به‌عنوان یک واقعیت بلندمدت، مسیر سرمایه‌گذاری و خوداتکایی انرژی را برگزیده تا پایداری تولید و کاهش ریسک توقف خطوط را تضمین کند.

از ابتدای دی‌ماه امسال، فولاد خوزستان با محدودیت ۴۰ درصدی برق مواجه شده است؛ محدودیتی که به کاهش تولید و افزایش هزینه‌ها در یکی از بزرگ‌ترین واحدهای فولادسازی کشور منجر شده است.

سخنان اخیر امین ابراهیمی، مدیرعامل فولاد خوزستان، در جلسه کمیته راهبری ۲۵ آذرماه، ترسیم نقشه‌ای از دغدغه‌های کلان سازمانی در شرایطی است که صنعت فولاد ایران هم‌زمان با بحران انرژی، چالش‌های ارزی و فشارهای ساختاری دست‌وپنجه نرم می‌کند.