به گزارش تجارت، معدن و فولاد: گزارش جدید IEA(آژانس بینالمللی انرژی) درباره چشمانداز جهانی خودروهای برقی ۲۰۲۶ نشان میدهد که بازار خودروهای برقی وارد مرحلهای تازه از رشد و تحول شده و با وجود بحران انرژی و تنشهای ژئوپلیتیکی، روند گسترش این خودروها همچنان قدرتمند ادامه دارد؛ بر اساس این گزارش، فروش جهانی خودروهای برقی پس از رشد قابلتوجه در سال ۲۰۲۵، در سال ۲۰۲۶ نیز افزایش خواهد یافت و پیشبینی میشود، به حدود ۲۳ میلیون دستگاه برسد؛ رقمی که نزدیک به ۳۰ درصد کل خودروهای فروختهشده در جهان را شامل میشود؛ این موضوع نشان میدهد خودروهای برقی دیگر یک بازار محدود و نوظهور نیستند، بلکه به بخش مهمی از صنعت خودروی جهان تبدیل شدهاند.
طبق این گزارش، در سال ۲۰۲۵ فروش جهانی خودروهای برقی با رشد ۲۰ درصدی از مرز ۲۰ میلیون دستگاه عبور کرد و یکچهارم کل خودروهای جدید فروختهشده در جهان را به خود اختصاص داد؛ همچنین در حدود ۴۰ کشور، خودروهای برقی بیش از ۱۰ درصد بازار فروش خودروهای نو را تشکیل دادند؛ موضوعی که بیانگر سرعت بالای تغییر الگوی مصرف در صنعت حملونقل جهانی است.
در بخش تولید نیز، چین جایگاه مسلط خود را حفظ کرده و خودروسازان این کشور حدود ۶۰ درصد خودروهای برقی فروختهشده در جهان را تأمین کردهاند، در حالیکه خودروسازان اروپایی و آمریکای شمالی هر کدام حدود ۱۵ درصد سهم بازار جهانی را در اختیار داشتهاند.
این گزارش همچنین به تحولات ابتدای سال ۲۰۲۶ اشاره میکند. پس از تغییرات سیاستی در چین و ایالات متحده، فروش جهانی خودروهای برقی در سهماهه نخست ۲۰۲۶ نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود ۸ درصد کاهش یافت، اما این افت کلی تصویر کامل بازار را نشان نمیدهد؛ زیرا در بسیاری از مناطق جهان رشد فروش همچنان بسیار قوی بوده است.
در اروپا فروش خودروهای برقی نزدیک به ۳۰ درصد افزایش یافته، در منطقه آسیا ـ اقیانوسیه بهجز چین رشد فروش به ۸۰ درصد رسیده و در آمریکای لاتین نیز فروش ۷۵ درصد افزایش داشته است؛ تنها در ماه مارس، نزدیک به ۹۰ کشور جهان رشد فروش سالانه خودروهای برقی را ثبت کردند و حدود ۳۰ کشور رکورد تاریخی فروش ماهانه خود را شکستند.
آژانس بینالمللی انرژی معتقد است، خودروهای برقی اکنون در بسیاری از بازارهای جهان از نظر قیمتی رقابتیتر شدهاند و همین موضوع میتواند به افزایش بیشتر تقاضا کمک کند؛ بهویژه در شرایطی که نوسانات قیمت سوخت و بحران انرژی، مصرفکنندگان را به سمت گزینههای کمهزینهتر سوق میدهد؛ بر اساس پیشبینی این نهاد، حتی بدون اجرای سیاستهای حمایتی جدید، تعداد خودروهای برقی جهان تا سال ۲۰۳۵ میتواند از حدود ۸۰ میلیون دستگاه فعلی به ۵۱۰ میلیون دستگاه افزایش پیدا کند.
شتاب جهانی انقلاب خودروهای برقی
فاتح بیرول، مدیر اجرایی آژانس بینالمللی انرژی، در اینباره تأکید کرده است که خودروهای برقی در حال ایجاد یک تحول اساسی در بازار خودرو و سیستم انرژی جهان هستند.
او معتقد است، محبوبیت روزافزون این خودروها اکنون در بحبوحه بزرگترین شوک عرضه نفت در تاریخ، بخشی از فشار موجود بر بازار انرژی را کاهش داده است.
به گفته مدیر اجرایی آژانس بینالمللی انرژی، کاهش قیمت باتریها و سیاستهای جدید دولتها در واکنش به بحران انرژی میتواند در سالهای آینده شتاب بیشتری به رشد بازار خودروهای برقی بدهد.
این گزارش همچنین نشان میدهد که روند برقیسازی تنها محدود به خودروهای سواری نیست و کامیونهای برقی نیز رشد سریعی را تجربه میکنند؛ فروش جهانی کامیونهای برقی در سال ۲۰۲۵ بیش از دو برابر شد و تقریباً یک دستگاه از هر ۱۰ کامیون فروختهشده در جهان برقی بود؛ بازاری که چین همچنان بازیگر اصلی آن محسوب میشود؛ علاوه بر این، وسایل نقلیه دو و سهچرخ برقی نیز که بیشترین سطح برقیسازی را در حملونقل جادهای دارند، در سال گذشته به رشد خود ادامه دادند.
ورود خودروهای برقی به عصر هوشمند
در میان مناطق مختلف جهان، جنوب شرق آسیا بهعنوان یکی از سریعترین بازارهای در حال رشد خودروهای برقی معرفی شده است، فروش سالانه خودروهای برقی در این منطقه طی سال گذشته بیش از دو برابر شد و سهم آنها از بازار به حدود ۲۰ درصد رسید. بر اساس پیشبینیها، این سهم تا سال ۲۰۳۵ میتواند به ۶۰ درصد افزایش پیدا کند؛ موضوعی که ناشی از کاهش قیمت خودروهای برقی و سیاستهای حمایتی دولتهاست. برخی کشورها از جمله ویتنام که بزرگترین بازار خودروهای برقی منطقه محسوب میشود، برنامههایی برای گسترش یا تمدید معافیتها و مشوقهای مالیاتی خودروهای برقی اعلام کردهاند تا وابستگی به سوختهای فسیلی را کاهش دهند.
در بخش تولید جهانی نیز چین همچنان قدرت اول بلامنازع این صنعت باقی مانده است. این کشور در سال گذشته نزدیک به سهچهارم از حدود ۲۲ میلیون خودرو برقی تولیدشده جهان را تولید کرد. با توجه به اینکه میزان تولید از تقاضای داخلی فراتر رفت، صادرات خودروهای برقی چین نیز دو برابر شد و به رکورد بیش از ۲.۵ میلیون دستگاه رسید. خارج از سه بازار اصلی خودروهای برقی یعنی چین، اروپا و آمریکا، حدود ۵۵ درصد خودروهای برقی فروختهشده در سایر کشورهای جهان وارداتی از چین بودهاند؛ در حالیکه این سهم تنها پنج سال قبل کمتر از ۵ درصد بود. چین همچنین در زنجیره تأمین خودروهای برقی نیز سلطه گستردهای دارد و در سال ۲۰۲۵ بیش از ۸۰ درصد تولید سلولهای باتری جهان را در اختیار داشته است.
این گزارش در نهایت تأکید میکند که صنعت خودروهای برقی اکنون وارد مرحلهای شده که علاوه بر تولید و فروش، فناوریهای نرمافزاری و هوش مصنوعی نیز نقش مهمی در آینده آن ایفا خواهند کرد. به همین دلیل، نسخه ۲۰۲۶ این گزارش بخشی ویژه را به روندهای فناوری خودرو، نرمافزار و هوش مصنوعی اختصاص داده و ابزارهای جدیدی برای بررسی دادهها، سیاستها و روندهای جهانی بازار خودروهای برقی معرفی کرده است.
